สิ่งแวดล้อมกับพัฒนาการของสมองเด็ก

อาจจะกล่าวได้ว่า สมองของมนุษย์เป็นอวัยวะที่มหัศจรรย์ที่สุดในสิ่งมีชีวิตทั้งหมดเลยก็ได้ค่ะ   เพราะสมองคนเราสามารถประมวลผลข้อมูล  สร้างภาษา  คิดวิเคราะห์  และแก้ปัญหาต่าง ๆ ได้อย่างไม่น่าเชื่อ     แต่ที่น่าสนใจคือศักยภาพของสมองแต่ละคนก็แตกต่างกันไป
นักวิทยาศาสตร์ได้ศึกษามานานว่า  อะไรกันแน่ที่เป็นปัจจัยกำหนดพัฒนาการของสมองมนุษย์แต่ละคนแตกต่างกัน….   ซึ่งจากผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยที่มีผลต่อพัฒนาการสมองมีอยู่สองด้านหลัก ๆ ด้วยกัน  ได้แก่
ปัจจัยทางพันธุกรรม
หรือที่บางคนอาจเรียกว่า ยีนส์ (genes) เป็นลักษณะทางดีเอ็นเอจำเพาะ ที่ได้รับสืบทอดจากพ่อแม่   ซึ่งปัจจัยนี้เป็นสิ่งที่เปลี่ยนแปลงไม่ได้   ถูกกำหนดมาตั้งแต่ปฏิสนธิเป็นตัวอ่อนในครรภ์มารดา    และมีผลต่อทิศทางการเจริญเติบโตของมนุษย์แต่ละคนแตกต่างกันไปค่ะ
ซึ่งการปรับเปลี่ยนของสมอง หรือ neuroplasticity นี้  จะเกิดขึ้นมากสุดในช่วงวัยเด็ก ดังนั้นหากมีการรับข้อมูล หรือปัจจัยสิ่งแวดล้อมที่ไม่เหมาะสมในช่วงวัยเด็ก ก็จะส่งผลเสียต่อพัฒนาการของสมองได้  ตัวอย่างเช่น  การศึกษาเปรียบเทียบเด็กที่มีปัญหาการมองเห็นตั้งแต่เด็ก กับเด็กที่การมองเห็นปกติ  พบว่าเด็กที่กลุ่มแรกจะมีแนวโน้มที่พัฒนาการทางสมองพบความผิดปกติได้มากกว่าเด็กกลุ่มหลังอย่างมีนัยสำคัญค่ะ
ดังนั้นผลงานวิจัยต่าง ๆ จึงแนะนำว่า ทางที่ดีที่สุดควรปรับสิ่งแวดล้อมรอบตัวเด็กให้เหมาะสมกับการเจริญเติบโตที่ดีของสมอง  นอกจากนี้ต้องหมั่นดูแลอวัยวะที่ใช้ในการรับรู้ทางประสาทสัมผัส  โดยเฉพาะอย่างยิ่งดวงตาที่ใช้ในการมองเห็นต่าง ๆ  และเป็นปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อพัฒนาการของสมองค่ะ

เนื้อหาอื่นๆ ที่น่าสนใจ